Web sitesi telefonda nasıl test edilir?

Yapay zeka ile özetle:

Bağlantı kopyalandı

Bir sitenin mobil uyumlu olması, masaüstü sayfanın telefona sığması değildir. Kişi telefonda ne yapmak için geldiyse onu bitirebilmelidir. Bu yazı o turu anlatır. Hız skorunun adlarını anlatmaz.

Uyum, işin telefonda bitmesidir

Sayfa telefonda açıldı diye tur bitmez. Yazı okunuyor mu, düğmeye parmak basıyor mu, form gönderiliyor mu, menüden bir iç sayfaya geçilip geri dönülüyor mu. Bunlardan biri takılıyorsa sayfa o iş için uyumlu değildir. Görüntünün bozulmamış olması ayrı bir gözlemdir. İşin bitmesi asıl gözlemdir.

Google, mobil site kurmanın üç yolunu yazar: aynı adreste aynı HTML ile duyarlı tasarım, aynı adreste cihaza göre farklı HTML, ayrı adreslerde ayrı HTML. Duyarlı tasarımı bakımın en sade yolu olarak anar. Tur, hangi yolun seçildiğini sormaz. Seçilen yolda işin bitip bitmediğine bakar.

Tek araç kalmadı

Google, Search Central blogunda 1 Aralık 2023'ten itibaren Search Console'daki Mobil Kullanılabilirlik raporunu, Mobil Uyumluluk Testi aracını ve bu aracın API'sini emekliye ayıracağını yazdı. Aynı yazı, mobil kullanılabilirliğin önemsizleşmediğini, sayfa deneyiminin parçası olarak durduğunu söyler. Tek bir araca bakıp geçti demek artık mümkün değildir.

Yerine konacak hazır bir rozet de yoktur. Tur, eldeki bir telefonun kendi tarayıcısında yapılır. Tarayıcının cihaz modu provadır. İkisi aşağıda ayrılır.

Bir telefon, beş iş

Beş sayfanın beşini de açmak gerekmez. Sitenin farklı iş gören sayfalarından birer tane yeter: ana sayfa, bir hizmet, iletişim, menünün açtığı bir iç sayfa, varsa diğer dil. Her birinde tek iş bitirilmeye çalışılır. Takılan yer not edilir. Not, ekran görüntüsüyle durursa sonradan tartışılmaz.

Telefonda bitirilecek beş iş. Liste bu yazıya aittir.
SayfaBitirilecek işTakılınca görülen
Ana sayfaNe iş yapıldığını okuyup sonraki adıma basmakYazı küçük, düğme dar, sayfa yana kayıyor
Bir hizmetO hizmetin cümlesini sonuna kadar okumakMetin kesilmiş veya masaüstüne bırakılmış
İletişimFormu göndermek veya numarayı aramakKlavye alanı kapatıyor, numara aranamıyor
MenüBir iç sayfaya geçip geri dönmekMenü kapanmıyor, geri beklenmedik sayfa açıyor
Diğer dilVarsa o dilde aynı işi bitirmekSatır taşıyor, hizalama okuma yönüne uymuyor

Gözün takıldığı yer

Aşağıdakiler bir puan cetveli değildir. Tur sırasında parmağın takıldığı yerlerdir. Biri varsa o sayfa o iş için kapanmaz.

  • Yana kaydırma

    Sayfa kendi kendine sağa veya sola kayıyorsa bir öğe ekrandan geniştir. O öğe çoğu zaman bir görsel, bir tablo veya taşan bir satırdır. Kişi yazıyı okumak için sayfayı yatay oynatmak zorunda kalıyorsa tur burada durur.

  • Küçük yazı

    Paragrafı okumak için yakınlaştırmak gerekiyorsa yazı o ekran için küçüktür. İki parmakla büyütmeyi deneyin. Sayfa büyümeyi reddediyorsa, yazıyı büyütmek isteyen kişi dışarıda kalır. Yakınlaştırmayı kapatan bir kilit, tercih diye savunulmaz.

  • Form ve klavye

    Her alana sırayla basın. Klavye, yazdığınız alanı kapatıyorsa alan görünür yerde değildir. Gönderince hata yalnızca rengin değişmesiyle anlaşılıyorsa, hata okunmuyordur. Numara bir bağlantı değilse aramak için kopyalamak gerekir. Bu, iletişim sayfasının işini yarım bırakır.

  • Okuma yönü

    Sitede Arapça varsa aynı iş o yönde de bitirilmelidir. Menü, hizalama ve taşan satır, soldan sağa turda düzgün durup sağdan sola turda bozulabilir. Bir yönün geçmesi diğer yönü kapatmaz.

Parmak hedefi bir santim tahmin değildir

W3C, WCAG 2.2 içinde AA düzeyindeki hedef boyutu ölçütünü şöyle yazar: işaretçinin bastığı hedef en az 24'e 24 CSS pikseli olur. Daha küçük bir hedef, çevresindeki 24 piksellik dairenin komşu hedefe değmemesi şartıyla da geçebilir. Cümlenin içindeki bir bağlantı istisnadır. Yan yana yapışık iki küçük ikon istisna değildir. Parmak yanlış olana basıyorsa tur, ölçüyü cetvelle doğrulamadan da takılmıştır.

Bu sayı eski bir mobil test aracının eşiği diye ezberlenmez. O araç emekliye ayrıldı. Sayı, W3C'nin bugün yazdığı AA ölçütüdür ve istisnaları vardır. Cetvel turu kapatmaz. Yapışık ikonlar turu açar.

Tarayıcı provadır, telefon turdur

MDN, viewport etiketini tarayıcıya görünür alanın boyutunu ve ölçeğini söyleyen işaret olarak anlatır. Telefonda sayfa masaüstü yerleşimin küçülmüş hali gibi duruyorsa bu etiket eksik ya da sabit bir genişliğe kilitli olabilir. Duyarlı sayfada alışılmış değer, genişliğin cihaz genişliği olması ve başlangıç ölçeğinin 1 olmasıdır. Prova bunu görmek için işe yarar.

Chrome, cihaz modunu mobil cihazları taklit ederek duyarlı sayfayı denemek için anlatır. Araç çubuğu genişliği değiştirir ve dokunmayı taklit edebilir. Telefonun klavyesini, yazı tipini ve şebekesini yeniden üretmez. Dar bir pencerede düzgün duran sayfa, eldeki telefonda formun yarısını klavyenin altında bırakabilir. Prova, tura çıkmadan önce bakılır. Turun yerine geçmez.

Telefonda olmayan, dizinde de olmayabilir

Google, dizine almak ve sıralamak için mobil sürümü kullandığını yazar. Masaüstünde duran bir paragraf mobil sürümde yoksa, dizine giren sürüm o paragrafı taşımayabilir. Google, mobil sayfanın birincil içeriğinin masaüstüyle eşdeğer olmasını önerir ve bilerek daha ince bir mobil sayfada trafik kaybı beklenebileceğini yazar. Sekmeye almak bir yerleşim farkı olabilir. İçeriği sayfadan çıkarmak eşdeğerlik değildir.

Aynı belge, kullanıcının kaydırması, tıklaması veya yazması gerekmeden yüklenmeyen birincil içeriği Google'ın yüklemeyeceğini söyler. Daha fazla göster düğmesinin arkasında duran asıl metin, ziyaretçi için de tarama için de yok sayılabilir. Hızın nedenleri ve ölçümün adları bu turun dışında, sitenin neden yavaş açıldığı yazısındadır.

Kurumsal sayfanın ilk ekranında durması gereken cümle ayrı listededir. O cümle telefonda okunmuyorsa liste kapanmaz. N2 Creative olarak site ve yazılım işinde sayfayı bitmiş saymadan önce bu beş işi bir telefonda yürümeyi doğru buluyoruz. Bu bir garanti metni değil, turun sırasıdır.

  • Tur, eldeki bir telefonun kendi tarayıcısında yapıldı. Yalnızca dar pencereye bakılmadı.
  • Ana sayfada iş okundu ve sonraki adıma basıldı.
  • Bir hizmet sayfası sonuna kadar okundu. Metin masaüstüne bırakılmadı.
  • Form gönderildi veya numara arandı. Klavye alanı kapatmadı.
  • Menü açıldı, bir iç sayfaya geçildi, geri dönüldü.
  • Sayfa yana kaymıyor. Yazı iki parmakla büyütülebiliyor.
  • Yapışık küçük ikonlarda parmak yanlış hedefe basmıyor.
  • Arapça varsa aynı iş o yönde de bitti.
  • Masaüstünde olup telefonda olmayan asıl metin kalmadı.